วันที่ 8 พฤษภาคม 2569  พระปัญญาวชิรโมลี หรือ “เจ้าคุณเสียดายแดด” วัดป่าศรีแสงธรรม อ.โขงเจียม จ.อุบลราชธานี ได้โพสต์ข้อความภาพกราฟิกการบริหารจัดการวัดไทยในประเทศ มีความว่า  วัดไทยในต่างประเทศ โดยเฉพาะในสหราชอาณาจักร (UK) ให้เกิดความเจริญมั่นคงในระยะยาว จำเป็นต้องปรับตัวให้เข้ากับบริบทของสังคมตะวันตก โดยยังคงรักษาแก่นของพระธรรมวินัยไว้ ผมขอเสนอแนวทางการพัฒนาแบ่งเป็น 4 ด้านหลัก ดังนี้

1. การบริหารองค์กรตามหลักธรรมาภิบาล (Governance & Transparency)
ในอังกฤษ มูลนิธิหรือวัดจะถูกกำกับดูแลอย่างเข้มงวดโดย Charity Commission ความเจริญจะเกิดขึ้นได้เมื่อระบบหลังบ้านแข็งแรง:

• ความโปร่งใสทางการเงิน: มีการทำบัญชีที่ตรวจสอบได้ (Audited Accounts) และรายงานผลต่อสาธารณะตามกฎหมายอังกฤษ ซึ่งจะสร้างความเชื่อมั่นให้กับทั้งคนไทยและชาวต่างชาติในการบริจาค

• บทบาทกรรมการ (Trustees): กรรมการต้องมีความเข้าใจกฎหมายท้องถิ่น (เช่น การคุ้มครองเด็กและกลุ่มเปราะบาง – Safeguarding) และทำงานสอดประสานกับคณะสงฆ์อย่างชัดเจน ไม่ก้าวก่ายหน้าที่กัน

2. การเป็นศูนย์กลางชุมชนและพหุวัฒนธรรม (Community & Integration)
เพื่อให้วัดอยู่รอดและเติบโตในสังคมอังกฤษ วัดต้องไม่เป็นเพียงที่รวมตัวของคนไทยเท่านั้น:

• Open House & Outreach: จัดกิจกรรมเปิดวัดให้เพื่อนบ้านชาวอังกฤษเข้าชม เพื่อลดช่องว่างและสร้างความสัมพันธ์ที่ดีกับชุมชนท้องถิ่น (Local Council)

• ภาษาอังกฤษเป็นสิ่งสำคัญ: การจัดกิจกรรมสวดมนต์หรือนำสมาธิควรมีคำแปลหรือการบรรยายเป็นภาษาอังกฤษ เพื่อดึงดูดคนรุ่นใหม่ (ลูกหลานคนไทย) และชาวต่างชาติที่สนใจพุทธศาสนา

3. การพัฒนาศาสนสถานให้ยั่งยืน (Sustainability & Environment)
อังกฤษให้ความสำคัญกับเรื่องสิ่งแวดล้อมและกฎหมายผังเมืองมาก:

• Green Temple: การนำเทคโนโลยีพลังงานสะอาดมาใช้ เช่น แผงโซลาร์เซลล์ หรือระบบจัดการขยะที่ถูกสุขลักษณะ ไม่เพียงแต่ช่วยลดค่าใช้จ่าย แต่ยังสร้างภาพลักษณ์ที่ดีในฐานะ “วัดสีเขียว”
• การจัดการพื้นที่: พัฒนาพื้นที่วัดให้มีความสงบ ร่มรื่น และเป็นสัปปายะ เหมาะแก่การปฏิบัติธรรม โดยคำนึงถึงระเบียบการใช้เสียงและที่จอดรถเพื่อไม่ให้กระทบต่อชุมชนรอบข้าง

4. การเผยแผ่เชิงรุกและเทคโนโลยี (Digital Presence)
ในยุคดิจิทัล ความเจริญของวัดไม่ได้วัดกันที่จำนวนคนมาวัดเพียงอย่างเดียว:

• Online Platform: พัฒนาเว็บไซต์และ Social Media ให้มีเนื้อหาที่ทันสมัย มีระบบการทำบุญออนไลน์ที่สะดวก และการถ่ายทอดสดการปฏิบัติธรรม (Live Streaming)

• การศึกษา: จัดทำหลักสูตรอบรมวิปัสสนากรรมฐานสั้นๆ สำหรับชาวตะวันตกที่เน้นเรื่องการจัดการความเครียดและการพัฒนาจิตใจ (Mindfulness) ซึ่งเป็นที่ต้องการสูงมากในอังกฤษ

บทสรุป
หัวใจสำคัญคือการสร้าง “ความสมดุล” ระหว่าง ปฏิปทาสายพระป่า (ความเรียบง่าย เคร่งครัด) กับ มาตรฐานสากล (กฎหมาย ความโปร่งใส เทคโนโลยี) หากวัดสามารถพิสูจน์ได้ว่าเป็นประโยชน์ต่อจิตใจของคนในท้องถิ่น ไม่ว่าจะเป็นสัญชาติใด ความเจริญรุ่งเรืองและแรงศรัทธาจะตามมาเอง