วันที่ 15 กันยายน 2569 เวลา 13.30 น. นางสาวซาบีดา ไทยเศรษฐ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม เป็นประธานการประชุมคณะกรรมการอำนวยการเสนอวาระครบรอบ 150 ปีชาตกาล ครูบาศรีวิชัย เพื่อให้องค์การยูเนสโกรับรองและการจัดกิจกรรมเฉลิมฉลอง ครั้งที่ 1/2569 ณ ศูนย์ประชุมกระทรวงวัฒนธรรม ชั้น 8 และผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ (ระบบ Zoom) โดยมีพระเทพรัตนนายก เจ้าคณะจังหวัดลำพูน เจ้าอาวาส วัดพระธาตุหริภุญชัย นายชัยพล สุขเอี่ยม อธิบดีกรมการศาสนา นางยุถิกา อิศรางกูร ณ อยุธยา รองปลัดกระทรวงวัฒนธรรม นายชัยวัฒน์ ชื่นโกสุม รองปลัดกระทรวงมหาดไทย พร้อมด้วยคณะกรรมการฝ่ายอำนวยการ ผู้บริหาร ข้าราชการ เจ้าหน้าที่กรมการศาสนา ที่เกี่ยวข้องเข้าร่วมประชุม

ที่ประชุมได้ติดตามความคืบหน้าการเสนอวาระครบรอบ 150 ปีชาตกาล ครูบาศรีวิชัย ต่อองค์การยูเนสโก พร้อมพิจารณาเอกสาร Annex II (Form for the Submission of Anniversary Proposals) และเอกสารประกอบที่เกี่ยวข้องทั้งภาษาไทยและภาษาอังกฤษ เพื่อเตรียมความพร้อมจัดส่งเอกสารฉบับสมบูรณ์ต่อคณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยการศึกษา วิทยาศาสตร์ และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ (Thai National Commission for UNESCO) ภายในเดือนตุลาคม 2569 ก่อนดำเนินการตามขั้นตอนการเสนอวาระต่อองค์การยูเนสโกต่อไป การเสนอวาระครั้งนี้มุ่งเผยแพร่คุณูปการของ “ครูบาศรีวิชัย” หรือ “นักบุญแห่งล้านนา” ให้เป็นที่ประจักษ์ในระดับนานาชาติ โดยเฉพาะบทบาทด้านการเผยแผ่หลักธรรมทางพระพุทธศาสนา การสร้างเครือข่ายทางศีลธรรมและจริยธรรม การพัฒนาชุมชนและศาสนสถาน ตลอดจนการรวมพลังศรัทธาและจิตอาสาของประชาชน ดังปรากฏจากการสร้างถนนขึ้นดอยสุเทพโดยไม่ใช้งบประมาณของรัฐ และการบูรณปฏิสังขรณ์ศาสนสถานหลายแห่งในภาคเหนือ

รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม กล่าวว่า กรมการศาสนาในฐานะเลขานุการคณะกรรมการอำนวยการได้สนับสนุนงบประมาณและประสานการดำเนินงานโดยบูรณาการความร่วมมือกับหน่วยงานภาครัฐ คณะสงฆ์ สถาบันการศึกษา นักวิชาการ ผู้ทรงคุณวุฒิ ตลอดจนเครือข่ายทั้งในประเทศและต่างประเทศ เพื่อศึกษา สืบค้น และรวบรวมข้อมูลประวัติ ผลงาน และคุณูปการของครูบาศรีวิชัยให้มีความถูกต้อง ครบถ้วน และเป็นไปตามหลักเกณฑ์ขององค์การยูเนสโก โดยมีคณะอนุกรรมการ 4 คณะ ร่วมขับเคลื่อนทั้งด้านวิชาการ เครือข่ายความร่วมมือทางสังคม การจัดทำเว็บไซต์ และการประชาสัมพันธ์ ที่ผ่านมา คณะทำงานได้ลงพื้นที่สืบค้นข้อมูลทั้งในประเทศไทยและต่างประเทศ ได้แก่ สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว สาธารณรัฐแห่งสหภาพเมียนมา และสาธารณรัฐประชาชนจีน รวมถึงประสานความร่วมมือกับนักวิชาการและเครือข่ายในต่างประเทศ เพื่อรวบรวมข้อมูลที่สะท้อนถึงคุณูปการและอิทธิพลของ “วิถีครูบาศรีวิชัย” ในมิติที่กว้างขวางยิ่งขึ้น ขณะเดียวกัน วัดไทยในหลายประเทศได้นำหลักธรรมและแนวทางตามวิถีครูบาศรีวิชัยไปเผยแผ่และประยุกต์ใช้สาระสำคัญของเอกสารที่เตรียมเสนอต่อองค์การยูเนสโกมุ่งสะท้อนคุณูปการของครูบาศรีวิชัยที่เชื่อมโยงกับพันธกิจขององค์การยูเนสโก 2 ด้าน ได้แก่ ด้านสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์ (Social and Human Sciences) จากบทบาทในการเผยแผ่หลักธรรม สร้างความเชื่อมโยงและความกลมเกลียวในสังคม และ ด้านวัฒนธรรม (Culture) จากการรวมพลังศรัทธาของประชาชนในการพัฒนาชุมชน บูรณปฏิสังขรณ์วัดและโบราณสถาน ตลอดจนสร้างสาธารณประโยชน์ อันมีส่วนสำคัญต่อการอนุรักษ์มรดกทางวัฒนธรรมและการพัฒนาชุมชนอย่างยั่งยืน

นอกจากนี้ ยังมีการขับเคลื่อนกิจกรรมสร้างการรับรู้ในพื้นที่อย่างต่อเนื่อง อาทิ พิธีรำลึกครบรอบ 91 ปีการเปิดถนนขึ้นดอยสุเทพ จังหวัดเชียงใหม่ กิจกรรม “ธรรมยาตราเดินเทสสันถี ตามวิถีครูบา สู่บุคคลสำคัญของโลก” จังหวัดลำพูน ตลอดจนการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ทางวิชาการกับนักวิชาการต่างประเทศ และการพัฒนาเว็บไซต์อย่างเป็นทางการทั้งภาษาไทยและภาษาอังกฤษ เพื่อเป็นช่องทางเผยแพร่ประวัติ ผลงาน และคุณูปการของครูบาศรีวิชัยสู่สาธารณชนทั้งในประเทศและต่างประเทศ

สำหรับกรอบการดำเนินงาน หลังจากจัดส่งเอกสารในเดือนตุลาคม 2569 จะเข้าสู่กระบวนการพิจารณาตามขั้นตอน โดยกำหนดเสนอรายชื่อไปยังองค์การยูเนสโกภายในวันที่ 1 ธันวาคม 2569 ก่อนเข้าสู่การพิจารณาขององค์การยูเนสโกในปี 2570 และหากได้รับความเห็นชอบ จะดำเนินการจัดกิจกรรมเฉลิมฉลอง วาระครบรอบ150 ปีชาตกาล ครูบาศรีวิชัย ระหว่างเดือนมกราคม–ธันวาคม 2571 เพื่อเผยแพร่ประวัติ ผลงาน คุณูปการและ “วิถีครูบาศรีวิชัย” สู่ประชาคมโลก ตลอดจนสืบสานพลังแห่งศรัทธา คุณธรรม และจิตอาสาให้เป็นคุณค่าที่เชื่อมโยงผู้คนและสังคมอย่างยั่งยืน